Bireysel Emeklilik Sistemi Nedir?

Neden Bireysel Emeklilik Yaptırmalıyım?

Emeklilik dönemi çoğumuzun aklına geldiği şekilde bir yaşlılık dönemi değil,  aksine çalışma hayatı sonrasında aktif ve sağlıklı olarak geçirilecek bir dönemdir. Çalışma hayatı nedeniyle ertelediğiniz birçok güzel şeyi emeklilik döneminde gerçekleştirebilirsiniz.

Bu dönemde yaşam standartlarınızı düşürmeden iyi bir şekilde yaşamak ve ertelediklerinizi gerçekleştirmek sizin elinizde.  Emeklilik döneminizde kamu sosyal güvenlik sistemlerinden edineceğiniz gelir standartlarınızı korumak için yeterli olmayabilir. Bu noktada bireysel emeklilik size ek gelir sağlar.

  Bireysel Emeklilik Sistemi Nedir?

Bireysel Emeklilik Sistemi emeklilik döneminiz için birikim yapmanız amacıyla kurgulanmış bir sistemdir. Çalışma hayatınız boyunca yapacağınız düzenli katkılar ile emeklilik döneminizde mevcut yaşam standartlarınızı devam ettirebilirsiniz. 

Bireysel Emeklilik Sistemi'nde yatırdığnız katkı payları uzman portföy yöneticileri tarafından yönetilen emeklilik yatırım fonlarında değerlenir. Birikimleriniz yatırdığınız her katkı payının etkisiyle kartopu gibi büyür. Hem emeklilik yatırım fonlarının kurgulanışı, hem de kartopu etkisi nedeniyle sistem kısa vadeli yatırım için uygun değildir.

Yeni dönemde devlet katkısı ile sistemin avantajları artırıldı. Devlet katkısı sayesinde yatırdığınız her katkı payının %25’ini de devlet hesabınıza yatırıyor. Üstelik bu avantajdan yararlanmak için gelir vergisi mükellefi olmanıza da gerek yok.

Bireysel Emeklilik Sistemi Avantajları

  • Devlet Katkısı
    Bireysel Emeklilik Sistemi’nde yatırdığınız her katkı payının %25’i kadar bir tutar da devlet katkısı olarak hesabınıza eklenir. Bu tutar katılımcının gelir vergisi mükellefi olup olmamasına bakılmaksızın devlet tarafından bireysel emeklilik hesabına yatırılır. Yatırılan bu tutarın hesaplanmasına konu olan katkı paylarının toplamı ilgili dönemin yıllık brüt asgari ücreti kadardır.
  • Yatırım Disiplini
    Emeklilik döneminizde nakit ihtiyacını karşılamak ve hayat standardınızı korumak isteyeceğiniz düşünülürse, uzun vadeli birikim yapmanız faydalı olacaktır.
    Bireysel Emeklilik Sistemi ile aylık, 3 aylık, 6 aylık ve hatta yıllık olarak yatırdığınız paylar, siz emekli olana kadar sizin adınıza birikir. Üstelik mali bir sıkıntı yaşayacak olursanız, durmunuzu dengeye kavuşturana kadar ara verebilir, yatırdığınız katkı payını yeniden belirleyebilir, hatta yatırımlarınızın değerlendirildiği emeklilik şirketini değiştirebilirsiniz.
  • Sosyal Güvenlik Kurumunun Destekleyicisi
    İster Bağ-Kur, ister Emekli Sandığı, ister SSK’lı olun, çalışma yaşamınız süresince Bireysel Emeklilik Sistemi’nde birikim yapabilirsiniz. Emekli olduğunuzda ise, bu kurumlardan alacağınız gelire ek olarak Bireysel Emeklilik Sistemi’nden alacağınız gelir, size “kendi ayaklarınız üzerinde duracağınız” uzun ve güzel bir emeklilik yaşamı sağlar.
  • Farklı Yatırım Araçları / Profesyonel Fon Yönetimi
    Bireysel Emeklilik Sistemi’nde, yatırdığınız katkı payları emeklilik yatırım fonlarında değerlendirilir. Emeklilik yatırım fonları, finans piyasalarındaki birçok farklı menkul kıymete yatırım yapan fonlardır. Alanında uzman portföy yönetim şirketleri, bu fonları ihtiyaç ve beklentilerinize en uygun şekilde değerlendirir.
    Bireysel Emeklilik Sistemi’ne girerken yaptığınız sözleşme ile, birikimlerinizin değerlendirileceği fonları seçebilirsiniz. Böylece hem fonlarınız profesyonel fon yöneticileri tarafından yönetilir, hem de yatırdığınız tutarlar cüzi bile olsa, birçok farklı emeklilik fonunda birikim yapabilirsiniz.
  • Emeklilik Geliri
    Bütün dünyada olduğu gibi ülkemizde de, çalışanların aktif çalışma yaşamı süresince aldıkları gelir, emekliliklerinde azalır. Bu nedenle varolan yaşam standartlarınızı emekliliğinizde de koruyabilmek için ek gelire ihtiyaç duyabilirsiniz. Bireysel Emeklilik Sistemi’ne katılarak bu ek geliri sağlayabilirsiniz. Emeklilik hakkınızı kullanmak istediğinizde birikiminizin tamamının veya bir kısmının ödenmesini talep edebilirsiniz.

Nasıl Sahip Olabilirim?
Bireysel Emeklilik Sistemi'ne katılmak ve avantajlı şekilde birikim yapmak için tıklayınız.

 

BES'te Devlet Katkısı

Devlet Katkısı Uygulamasının Çalışma Sistemi

Bireysel Emeklilik Tasarruf ve Yatırım Sistemi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına  Kanun 29/06/2012 tarihinde resmi gazetede yayınlanmıştır.

Bu kapsamdaki yeni yasal düzenlemeler sayesinde Bireysel Emeklilik Sistemi, devlet tarafından doğrudan teşvik edilen ve tüm katılımcıların bu teşvikten daha etkin faydalanacağı bir yapıya kavuşmuştur.

Bireysel Emekliliğin teşvik edilmesine  yönelik olarak  01.01.2013 tarihinden itibaren  devletin, tüm bireysel emeklilik katılımcılarının ilgili hesaplarına aylık olarak belirli bir oranda yapacağı destek ödemesidir.

Bu oran, katılımcıların aylık ödediği katkı payı tutarının %25'i kadar olacaktır.

Örnek : 100 TL katkı payı yatıran katılımcı için devlet,katılımcının hesabına 25 TL katkı payı yatıracaktır.

- Bir takvim yılı içinde yıllık brüt asgari ücretin %25'ine kadar Devlet Katkısı elde edilebilecektir.

Bununla beraber, 29 Mayıs 2012 tarihinden önce sistemde bulunan ve 29 Haziran 2012 tarihinden itibaren 2 yıl içinde bir emeklilik sözleşmesini birikimlerini alarak sonlandıran katılımcılar, 31 Aralık 2014 tarihine kadar Devlet Katkısı alamayacaktır.

Devlet Katkı Payı'na Hak Kazanmada Kademeli Yapı

Devlet Katkısı'na kademeli olarak hak kazanılacaktır.

Katılımcılardan;

  • En az 3 yıl sistemde kalanlar devlet katkısı ve getirilerinin %15'ine,
  • En az 6 yıl kalanlar %35'ine,
  • En az 10 yıl kalanlar %60'ına,
  • 10 yıl sistemde kaldıktan sonra 56 yaşını dolduranlar Devlet Katkısı'nın %100'üne hak 

Mevcut Bireysel Emeklilik Katılımcılarına Ek Avantaj

01 Ocak 2013 tarihinden önce Bireysel Emeklilik Sistemine dahil olmuş katılımcıların hak kazanma süre hesaplamasında aşağıdaki düzenleme yapılacaktır.

Buna göre katılımcıların 01 Ocak 2013 tarihinden itibaren 3 yıl sistemde kalınması koşuluyla  devlet katkı tutarları ve ulaştığı birikim değerine 01 Ocak 2016 tarihinde aşağıdaki hak ediş süresi eklenecektir;

  • Sistemde 3 yıldan fazla 6 yıldan az bulunan katılımcılara 1 yıl
  • Sistemde 6 yıldan fazla 10 yıldan az bulunan katılımcılara 2 yıl
  • Sistemde 10 yıldan fazla bulunan katılımcılara 3 yıl

Temel Haklar ve Düzenleyici Kuruluşlar

Bireysel Emeklilik Katılımcılarının Temel Hakları 

  • Fon Dağılımı Değişikliği
    Bireysel emeklilik hesabınızdaki birikimlerinizin ve yatırdığınız katkı paylarınızın emeklilik yatırım fonları arasındaki dağılım oranlarını veya tutarları, bir yılda azami altı kez değiştirebilirsiniz.
  • Emeklilik Planı Değişikliği
    Emeklilik planınızı bir yılda azami dört kez değiştirilebilirsiniz. Yeni emeklilik planınıza değişiklik tarihi itibarıyla on gün içerisinde geçiş yapılır ve geçiş yapılan tarih itibariyle on iş günü içinde yeni emeklilik sözleşmeniz size ulaştırılır.
  • Hakların Kullanımı
    Bireysel emeklilik sözleşmelerinde ve gruba bağlı bireysel emeklilik sözleşmelerinde, sözleşmeden doğan haklar kural olarak katılımcı tarafından kullanılır. Sistemden ayrılma ve emeklilik hakkı hariç diğer hakların katılımcı ad ve hesabına katkı payı ödeyen kişi tarafından kullanılması kararlaştırılabilir.
  • Cayma Hakkı ve Yapılan Yatırımlar
    Emeklilik sözleşmesi imzaladığınızda imza tarihinden sonra 60 gün içerisinde sözleşmeden cayma hakkınız vardır. Bu durumda yaptığınız tüm yatırımlar fon toplam gider kesintisi hariç eğer varsa o güne kadarki fon getirileriyle beraber on iş günü içinde iade edilir.
  • Katkı Payının Değiştirilmesi ve Yatırıma Ara Verme
    Emeklilik sözleşmesinde istendiği zaman katkı payı azaltılıp artırılabilir.
    Emeklilik sözleşmesi süresi içinde katkı payı yatırılmasına ara verilebilir. Vadesinde yatırılmayan katkı payının yatırılma tarihini takiben üç ay içerisinde ilgili hesaba herhangi bir yatırılma söz konusu değilse, ilgili sözleşmede yatırıma ara verildiği karar verilir. Bu durumda ara verme süreci boyunca katılımcının birikiminden, ara verilen her tam ay için iki TL'yi aşmayacak şekilde ek yönetim gider kesintisi alınabilir.
  • Sistemden Ayrılma
    Katılımcı, emekliliğe hak kazanmadan sistemden ayrılması halinde bireysel emeklilik sistemine giriş tarihinden kaynaklanan süreye ilişkin haklarını kaybeder.
    Şirket ayrılma amacı ile kendisine yapılan başvuru üzerine, sistemden ayrılmanın doğuracağı mali sonuçları içeren ayrılma bilgi ve talep formunu ve hesap özetini katılımcının tanımlı elektronik posta adresine veya faksına, bunlar yoksa posta adresine beş iş günü içinde gönderir. Katılımcının ayrılma talep formunu imzalayarak şirkete göndermesi halinde, bireysel emeklilik hesabındaki birikim ve devlet katkısı hesabındaki varsa hak kazanılan tutarlar, yasal kesintiler yapılarak formun şirkete ulaştığı tarihten itibaren yirmi iş günü içinde katılımcıya ödenir.
    Katılımcının maluliyet hali nedeniyle sistemden ayrılma talebinde bulunabilmesi için sosyal güvenlik mevzuatına göre maluliyet gelirine hak kazanmış olması gerekir. Katılımcının sosyal güvencesinin bulunmaması halinde, maluliyet halinin resmi sağlık müesseseleri tarafından verilecek bir rapor ile tespit edilmesi gerekir.
    Katılımcının vefat etmesi halinde birikimleri ve varsa hak kazanılan devlet katkısı ve getirileri, 22/11/2001 tarihli ve 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu hükümleri saklı kalmak kaydıyla –varsa- emeklilik sözleşmesinde belirtilen lehdarlara veya kanunî mirasçılarına ödenir.
  • Emekliliğe Hak Kazanma ve Birikimlerin Ödenmesi
    Katılımcı, Bireysel Emeklilik Sistemi'ne giriş tarihinden itibaren en az on yıl sistemde bulunmak koşuluyla 56 yaşını tamamladıktan sonra emekliliğe hak kazanır.
    Emekliliğe hak kazanan katılımcı, ilgili bireysel emeklilik hesabındaki birikimlerinin tamamını veya bir kısmını alabilir. Şirket, kendisine yapılan başvuru üzerine emekliliğe hak kazanan katılımcıya emeklilik bilgi formunu ve hesap özetini, katılımcının tanımlı elektronik posta adresine veya faksına, bunlar yoksa posta adresine beş iş günü içinde gönderir. Emeklilik bilgi formu, sistemde kalma ve emekli olma seçeneklerine ilişkin bilgiler ile örnek mali projeksiyonları içerir; formda katılımcının sistemden emeklilik hakkını kullanabilmesi için tüm sözleşmelerine ilişkin hesaplarını birleştirmesi gerektiği belirtilir.
    Şirket emekliliğe hak kazanan ve seçenekler konusunda bilgilendirdiği katılımcının, birikiminin ve devlet katkısı hesabındaki tutarların tamamının ödenmesine ilişkin yazılı talebini on iş günü içinde yerine getirir. Birikimlerini kısmen almak isteyen katılımcı, hazırlanacak bir program çerçevesinde aylık, üç aylık, altı aylık veya yıllık dönemlerde bireysel emeklilik hesabından birikimlerinin ödenmesini talep edebilir. Bu şekilde belirlenen ödeme dönemleri ve ödeme tutarları yılda en fazla iki kez değiştirilebilir. Birikimlerini kısmen almaya başlayan katılımcı, ilgili bireysel emeklilik hesabına katkı payı ödeyemez. Katılımcının birikimlerinin tamamını istediği anda alma hakkı saklıdır. Katılımcı, kalan birikimleri için fon dağılımını değiştirme ve aktarım haklarını kullanmaya devam edebilir.
    Katılımcının birden fazla emeklilik sözleşmesi bulunması halinde, tüm sözleşmelerden emekliliğe hak kazanması için en az birinden bu hakkı kazanması yeterlidir. Katılımcının diğer sözleşmelerden emekliliğe hak kazanması, emeklilik hakkının kullanılmasına ilişkin talebin yapılması ile birlikte, emekli olmak istediği diğer sözleşmelerinden de hesap birleştirmesi yaparak bu hakkı kullanacağını şirkete bildirmesine bağlıdır. Katılımcının bu hakkı kullanmaması halinde diğer sözleşmeler, emekliliğe hak kazanmak için gereken süre bakımından birinci fıkra hükümlerine tabi olur. Şirket, katılımcı adına diğer şirketlerde açılmış bireysel emeklilik hesabına ilişkin olarak Emeklilik Gözetim Merkezinden alacağı bilgiye göre işlem yapar.
    Emeklilik hakkını kullanan katılımcının, başka bir şirketten aktarımla düzenlenenler hariç, yeni bir sözleşme başlatması durumunda, bu sözleşmeden emeklilik hakkını kullanabilmesi için yeni sözleşmenin en az on yıl sistemde bulunması gerekir.
  • Yatırım Tercihinin Yönlendirilmesi
    Şirket, emekliliğe hak kazanılmadan asgari iki yıl önce, katılımcının birikiminin mali piyasalardaki risklerden daha az etkilenmesini sağlamak amacıyla düşük risk düzeyine sahip fonlara geçişini sağlamak üzere katılımcıya yazılı öneride bulunur.